Συνέντευξη του Νίκου Θωμαΐδη σχετικά με τους κινδύνους από μη πιστοποιημένα καλλυντικά προϊόντα

Ο Νίκος Θωμαΐδης, Καθηγητής Αναλυτικής Χημείας, Αναπληρωτής Πρόεδρος του Συμβουλίου Διοίκησης του Πανεπιστημίου Αθηνών και Πρόεδρος της ΕΑΔΠΠΑ, μίλησε στο Action 24 και στη Αλεξάνδρα  Καϋμένου και τον Νίκο Υποφάντη για τις ανακλήσεις καλλυντικών και τις επικίνδυνες ουσίες που ενδέχεται να περιέχουν, ιδίως σε προϊόντα μη επώνυμα, αμφίβολης προέλευσης ή εκτός των συνηθισμένων καναλιών διάθεσης. Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν ουσίες όπως το αρσενικό, αλλά και η ευρύτερη εικόνα της καθημερινής έκθεσης σε χημικούς παράγοντες μέσω προϊόντων προσωπικής φροντίδας, καθώς και η ανάγκη για επιλογές από πιστοποιημένες πηγές και για χρήση με μέτρο, ιδιαίτερα από εφήβους και παιδιά.

---

Δημοσιογράφος: Κύριε Θωμαΐδη, ακούμε για ανακλήσεις καλλυντικών. Τι έχει συμβεί και πόσο σοβαρό είναι;
Ν. Θωμαΐδης: Πράγματι, υπάρχουν περιπτώσεις καλλυντικών που κυκλοφορούν στο εμπόριο και στη συνέχεια ανακαλούνται, επειδή εντοπίζονται μη επιτρεπτές ή επικίνδυνες ουσίες. Οι δειγματοληπτικοί έλεγχοι που πραγματοποιούνται από ευρωπαϊκές αρχές και αντίστοιχα και στην Ελλάδα δείχνουν ότι ορισμένα προϊόντα, ειδικά μη επώνυμα και αμφίβολης προέλευσης, μπορεί να περιέχουν ουσίες υψηλού κινδύνου.

Δημοσιογράφος: Γιατί βλέπουμε τέτοια ζητήματα κυρίως σε ορισμένες κατηγορίες καλλυντικών;
Ν. Θωμαΐδης: Συχνά πρόκειται για καλλυντικά που δεν είναι «κλασικά» ως προς τη σύστασή τους: προϊόντα με έντονες χρωστικές και μείγματα συνθετικών χημικών (π.χ. πρόσθετα, σταθεροποιητές, ουσίες με ειδικές τεχνολογικές λειτουργίες). Σε τέτοιες κατηγορίες, ειδικά όταν το προϊόν είναι φθηνό και χωρίς σαφή ιχνηλασιμότητα, αυξάνει ο κίνδυνος να μην πληροί τις προδιαγραφές που απαιτούνται στην ευρωπαϊκή αγορά.

Δημοσιογράφος: Ακούστηκε και η λέξη «αρσενικό». Τι σημαίνει αυτό στην πράξη για έναν καταναλωτή;
Ν. Θωμαΐδης: Το αρσενικό είναι ουσία γνωστή εδώ και αιώνες για την τοξικότητά της και συνδέεται με σοβαρούς κινδύνους για την υγεία. Όταν μιλάμε για προϊόντα που εφαρμόζονται στο πρόσωπο ή στο δέρμα, η ασφάλεια πρέπει να είναι αδιαπραγμάτευτη. Γι’ αυτό οι έλεγχοι και—όπου χρειάζεται—οι ανακλήσεις είναι κρίσιμες.

Δημοσιογράφος: Ποιοι είναι πιο εκτεθειμένοι σε αυτούς τους κινδύνους;
Ν. Θωμαΐδης: Ένα σημείο που πρέπει να τονιστεί είναι η χρήση από νεαρές ηλικίες: από μικρά παιδιά που παίζουν με προϊόντα που μοιάζουν με καλλυντικά, μέχρι νεαρά κορίτσια που επιλέγουν πολύ φθηνές λύσεις για οικονομικούς λόγους. Εκεί χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή από γονείς και κηδεμόνες και καλύτερη ενημέρωση.

Δημοσιογράφος: Άρα τι προτείνετε πρακτικά; «Με τα καλά τα καλλυντικά» όπως λέμε;
Ν. Θωμαΐδης: Να είμαστε περιποιημένοι, αλλά κυρίως να είμαστε ασφαλείς. Η επιλογή πρέπει να γίνεται από πιστοποιημένες πηγές, με προϊόντα σαφούς προέλευσης και ελέγχου. Και επίσης, η χρήση να γίνεται με φειδώ—δεν χρειάζεται καθημερινή υπερβολή.

Δημοσιογράφος: Υπάρχει και θέμα «συνεχούς έκθεσης»;
Ν. Θωμαΐδης: Ακριβώς. Η καθημερινή, συνεχής έκθεση σε προϊόντα προσωπικής χρήσης μπορεί να αυξάνει το συνολικό φορτίο έκθεσης του οργανισμού σε χημικούς παράγοντες. Ακόμη και όταν πολλά προϊόντα είναι ασφαλή βάσει προδιαγραφών, η υπερ-χρήση και ο συνδυασμός πολλών προϊόντων μαζί είναι κάτι που πρέπει να μας βάλει σε σκέψη. Για αυτό μιλάμε για χρήση με μέτρο.

Δημοσιογράφος: Τι θα λέγατε για τις ενδείξεις ότι μπορεί να προκαλούνται διαταραχές στον οργανισμό;
Ν. Θωμαΐδης: Υπάρχουν συζητήσεις και ευρήματα στη διεθνή βιβλιογραφία για ορισμένες ουσίες που συνδέονται με ανεπιθύμητες επιδράσεις, ακόμη και με ενδοκρινικές διαταραχές, ιδιαίτερα όταν η έκθεση είναι συστηματική. Αυτό δεν σημαίνει «πανικός», σημαίνει ενημέρωση, επιλογή ασφαλών προϊόντων και περιορισμός της υπερβολής.

Δημοσιογράφος: Και αν ένα προϊόν πωλείται «κανονικά μέσα σε καταστήματα»; Αυτό δεν είναι εγγύηση;
Ν. Θωμαΐδης: Είναι σαφώς καλύτερο από το να αγοράζεται από αμφίβολα κανάλια, αλλά δεν είναι απόλυτη εγγύηση. Γι’ αυτό υπάρχουν έλεγχοι και γι’ αυτό βλέπουμε και ανακλήσεις: όταν εντοπίζεται πρόβλημα, πρέπει να αποσύρεται άμεσα. Τα καταστήματα οφείλουν να προμηθεύονται από αξιόπιστες αλυσίδες διάθεσης και να συμμορφώνονται με τις οδηγίες ανάκλησης.

Διαβάστε επίσης: Νίκος Θωμαΐδης στο 27ο Infocom World: Οι πρωτοβουλίες του Πανεπιστημίου Αθηνών για την Τεχνητή Νοημοσύνη στην Εκπαίδευση, την Έρευνα και τη Διοίκηση